Παρελθόν & μέλλον

4351730264_0728bbc2a5_o

Σήμερα αποφάσισα να κάνω ένα ταξίδι πίσω στο χρόνο. Πίσω στην εποχή που στα ιστολόγια οι άνθρωποι εξέφραζαν τις απόψεις τους και γινόταν διάλογος, την εποχή που κι εγώ συμμετείχα ενεργά σχεδόν επί καθημερινής βάσης. Πέρασα από όλα ανεξαιρέτως τα ιστολόγια με τα οποία είχα επαφή και σε άλλα έμεινα πολύ ώρα, σε κάποια λιγότερη. Με λύπη μου διαπίστωσα πως ορισμένα είχαν πάρα πολύ καιρό να ανανεωθούν και είναι ανενεργά και αφημένα στο χρόνο.

Τα περισσότερα όμως από αυτά λιγότερο ή περισσότερο συνεχίζουν την πορεία τους, πιο μεστά και ώριμα έχοντας πια λόγο πιο έμπειρο και τεκμηριωμένο. Χάρηκα γι’ αυτό και χάρηκα πολύ. Διαπίστωσα πως οι σκεπτόμενοι άνθρωποι των ιστολογίων έχουν ορθή άποψη για τα θέματα που τους απασχολούν και τεκμηριωμένη σε μεγάλο βαθμό, έστω κι αν με μερικά από αυτά οι δικές μου απόψεις είναι αντίθετες. Λυπήθηκα γιατί πια δεν αποτελώ μέρος της καθημερινότητας αυτής και του εξαιρετικά ενδιαφέροντος οικοσυστήματος που έχουν δημιουργήσει. Οι ανάγκες της καθημερινότητας μου αλλά και η ενασχόλησή μου με το δικτυακό τόπο τοβιβλίο.net δεν μου αφήνει τον απαραίτητο χρόνο για να μπορώ με αξιοπρέπεια να ασχοληθώ όσο θα ήθελα με τον κόσμο των ιστολογίων.

Μέσα σ’ αυτό το εξαιρετικό περιβάλλον δεν έλειψε βεβαίως και μια δυσάρεστη για μένα έκπληξη. Διαπίστωσα με λύπη μου πως η μικροπρέπεια ορισμένων είναι τόσο μεγάλη που τους πνίγει κυριολεκτικά και δεν τους αφήνει να ανασάνουν! Διαβάζοντας κάποιες αναρτήσεις από ένα ιστολόγιο που είχα πολλά χρόνια να επισκεφτώ γέλασα. Γέλασα γιατί συνειδητοποίησα πως κάποιοι είναι κολλημένοι όχι απλώς στη μικροπρέπεια αλλά και στη μεγαλύτερη ηλιθιότητα που μπορεί ένας άνθρωπος να έχει μέσα του! Κι αν στην αρχή γέλασα γιατί κατάλαβα πως γι’ αυτούς δεν υπάρχει πρόοδος αλλά στασιμότητα, ένα πείσμα που υπάρχει μονάχα μέσα τους και τους κρατάει καθηλωμένους στο ίδιο σημείο, μετά λυπήθηκα. Και λυπήθηκα ειλικρινά γιατί γνωρίζω πως πίσω από τους ανθρώπους αυτούς υπάρχει ένα πλούσιο υπόβαθρο γνώσεων και σκέψης αλλά επιμένουν σε μια παθογένεια που δεν οδηγεί πουθενά. Λυπήθηκα γιατί ένα άλλοτε ζωντανό ιστολόγιο τώρα πια έχει μόνο αναρτήσεις σχεδόν χωρίς κανένα σχόλιο σ’ αυτές. Κάτι που θα μπορούσε να είναι στολίδι έχει καταντήσει σκουπίδι, μια αποθήκη γεμάτη δυσοσμία… Και είναι πραγματικά κρίμα αυτό, αλλά αν οι ίδιοι δεν το συνειδητοποιούν τότε το πρόβλημα είναι εσωτερικό δικό τους, όσο κι αν προσπαθούν να υποτιμήσουν και να υποβαθμίσουν άλλους… Θυμίζω το μύθο του Αισώπου με την αλεπού και την κολοβή ουρά της…

Ξεπερνώντας αυτή την παθογένεια, η οποία όμως με έκανε να συλλογιστώ πόσο άσχημο πράγμα είναι να κλείνεται κάποιος και να περιχαρακώνεται πίσω από τις παρωπίδες της στενομυαλιάς και της ισχυρογνωμοσύνης, είδα πως οι απόψεις που εκφράζονται αλλά και η δυνατότητα ελεύθερης έκφρασης ίσως τελικά αποτελέσει το όπλο ενάντια στη φαυλότητα τόσο του πολιτικού συστήματος όσο και του οικονομικού κατεστημένου που έχει πέσει πάνω στα κεφάλια σχεδόν στο σύνολο του δυτικού κόσμου κι ας μην το έχει ακόμα συνειδητοποιήσει. Ο λόγος και ο διάλογος μεταξύ των απλών καθημερινών ανθρώπων αλλά και η ανταλλαγή απόψεων πιθανολογώ πως ίσως είναι το καλύτερο εργαλείο που θα μπορέσει να σπρώξει την κοινωνία προς τα εμπρός. Μπορεί οι κυβερνήσεις και τα ΜΜΕ να έχουν ακόμα κυρίαρχο λόγο στη διαμόρφωση της κοινής γνώμης, όμως μια ισχυρή βάση ανθρώπων με λόγο τεκμηριωμένο, έτσι όπως αυτή εκφράζεται σε πολλά ιστολόγια ή άλλα μέσα έκφρασης, θεωρώ πως είναι ικανή να διαμορφώσει ακόμα και πολιτικές.

Όλοι βέβαια γνωρίζουμε πως κατά καιρούς υπάρχουν προσπάθειες φίμωσης της ελεύθερης γνώμης ακόμα και προσπάθειες για υποβαθμιστούν ορισμένες από αυτές. Όμως, για να χρησιμοποιήσω όμως το γνωστό σλόγκαν από μια τηλεοπτική σειρά του παρελθόντος, η αλήθεια είναι εκεί έξω. Αρκεί να έχουμε τα μάτια μας ανοιχτά για να τη δούμε και να την ξεχωρίσουμε από τα σκουπίδια, τα οποία στις περισσότερες των περιπτώσεων είναι καμουφλαρισμένες με το μανδύα του σοβαρού και του ειδικού. Ο διάλογος είναι αυτός που θα δώσει λύσεις κι αυτός μπορεί και πρέπει να ξεκινήσει μέσα από την κοινωνία, μέσα από τους φορείς εκείνους που παρέχουν βήμα και το καλύτερο από αυτούς είναι ίσως το διαδίκτυο.

Πηγή εικόνας του άρθρου

Ένας χρόνος τοβιβλίο.net

Σήμερα ο δικτυακός τόπος τοβιβλίο.net συμπληρώνει ένα χρόνο ζωής. Μέσα σ’ αυτό το διάστημα η αγάπη και η εμπιστοσύνη των αναγνωστών του το έχουν οδηγήσει στην κορυφή, τουλάχιστον για τα δεδομένα των σελίδων που έχουν αποκλειστικά λογοτεχνικό περιεχόμενο και αποτελούν χώρο ελεύθερης έκφρασης.

Όλο αυτό το εγχείρημα που ξεκίνησε ως ένα πείραμα ελεύθερης διακίνησης ιδεών συγκεντρωμένων σε ένα μέρος το οποίο θα αποτελούσε και το σημείο αναφοράς αλλά και αναζήτησης, έχει φτάσει πια στο σημείο να αποτελεί την καθημερινή συνήθεια πολλών ανθρώπων. Με χιλιάδες επισκέψεις, εκατοντάδες δημοσιεύσεις και λογοτεχνικές δημιουργίες και όχι μόνο, έχει καταφέρει να γίνει η καθημερινή συνήθεια πολλών ανθρώπων. Η χαρά μας είναι μεγαλύτερη γιατί οι ανεξάρτητες μηχανές που κατατάσσουν τις ιστοσελίδες μας έχει δώσει την τρίτη θέση ανάμεσα στις σελίδες βιβλίων και λόγου, πράγμα που σημαίνει πως όλοι εκείνοι που έχουν εμπιστευτεί τοβιβλίο.net για να δημοσιεύσουν τις δημιουργίες τους βρίσκουν ένα μεγάλο κοινό που διαβάζει αλλά και κρίνει το έργο τους.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ μέσα από την καρδιά μου σε όλους τους ανθρώπους που εμπιστεύτηκαν τοβιβλίο.net. Ένα μεγάλο ευχαριστώ στο Δήμο Χλωπτσιούδη, στο Βαγγέλη Θερμογιάννη, στη Βάσω Αποστολοπούλου, στο Χριστόφορο Παπαχαραλάμπους, το Γιάννη Φαρσάρη και την καλή μάγισσα Άιναφετς που πριν ακόμα γίνει πραγματικότητα αυτός ο δικτυακός τόπος μας αγκάλιασε με τις ιδέες και την αγάπη της!

Ισορροπία

OLYMPUS DIGITAL CAMERAΠηγή εικόνας

Όταν ο Δαρβίνος διατύπωνε τη θεωρία του για την εξέλιξη των ειδών, είχε κατά νου τη Φύση και τους κανόνες που αυτή έχει επιβάλλει σε όλο τον αισθητό κόσμο. Νόμοι που είναι απαράβατοι είτε τους ασπάζεται και τους παραδέχεται κανείς είτε όχι. Ο άνθρωπος, σε πείσμα της φύσης, θέλησε κατά καιρούς να θεσπίσει δικούς του κανόνες στο παιχνίδι, μόνο που κάθε φορά ο ορίζοντας των πραγμάτων που λάμβανε υπόψη του ήταν περιορισμένος γι’ αυτό και το αποτέλεσμα των σχεδιασμών του συνήθως δεν είχε το αποτέλεσμα που περίμενε.

Ελευθερία, Ισότητα και Αδελφοσύνη ήταν το σύνθημα της Γαλλικής Επανάστασης. Στον καιρό του έμοιαζε να συμπεριλαμβάνει μέσα σ’ αυτές τις τρεις μονάχα λέξεις όλη την ουσία του επιδιωκόμενου σκοπού της τότε κοινωνίας κι ίσως όχι άδικα. Όμως, η Αδερφοσύνη χάθηκε στην πορεία, ξεχάστηκε κι από τον καπιταλισμό κι από το σοσιαλισμό αλλά κι από τον κομμουνισμό, τα μεγαλύτερα και κυρίαρχα συστήματα διακυβέρνησης του πλανήτη. Η Ελευθερία έγινε το σύνθημα της δεξιάς και η Ισότητα της αριστεράς στα χρόνια που ακολούθησαν. Και κάπου στη μέση οι άλλες αυτονόητες αξίες της ζωής στριμώχτηκαν χωρίς να μπορούν να ανασάνουν. Σε πολλές περιπτώσεις η Ελευθερία έγινε ασυδοσία και η Ισότητα ισοπέδωση!

Τα σύγχρονα πολιτεύματα, του δυτικού κυρίως κόσμου, έχουν καταφέρει να στηρίξουν την ύπαρξή τους πάνω στα ιδανικά της Ελευθερίας όπως την οραματίζεται το οικονομικό κατεστημένο ή στην Ισότητα όπως την οραματίζεται… το οικονομικό κατεστημένο! Δικαιοσύνη, αξιοπρέπεια, δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, στη σωστή παιδεία (που ουδόλως δεν έχει να κάνει με την εκπαίδευση), στις ίσες ευκαιρίες κι όλες οι άλλες ανθρώπινες αξίες έχουν δυστυχώς ρόλο κομπάρσου.

Είτε το θέλουμε είτε όχι, πάντα κάποιος θα είναι ο ισχυρός και κάποιος όχι. Ο Δαρβίνος το είχε διατυπώσει με μεγάλη ακρίβεια αυτό έχοντας κατά νου την εξέλιξη των ειδών, χωρίς ίσως να συνειδητοποιήσει πως ο κανόνας αυτός ισχύει σε κάθε πλευρά της ύπαρξης και της ζωής. Το να κυνηγάνε λοιπόν τα πολιτικά συστήματα την Ισότητα και να την καταντούν ισοπέδωση είναι εις βάρος μόνο των πολιτών του κόσμου. Αλλά και η απόλυτη Ελευθερία που ευαγγελίζονται ορισμένοι στο όνομα της ανάπτυξης, της ανταγωνιστικότητας και της προόδου καταντάει ασήκωτο βάρος για ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού που πια δεν μπορεί να ανταπεξέλθει ούτε καν στις στοιχειώδεις ανθρώπινες ανάγκες. Τα πολιτικά συστήματα ανταγωνίζονται για να εξυπηρετήσουν στην πραγματικότητα όχι το κοινό καλό αλλά τα δικά τους συμφέροντα, έχοντας βέβαια πάντα στη ρητορική τους τα υψηλότερα ιδανικά αλλά και το κοινωνικό σύνολο, αλλά η πρακτική δείχνει πως τελικά οι πολίτες καλούνται να πληρώσουν… τη νύφη!

Το ΄Μέτρον Άριστον’ είναι μια ρήση που αν και αρνούμαστε συνήθως να την εφαρμόσουμε κι εμείς οι ίδιοι ακόμα οι απλοί πολίτες, κοιτώντας το ίδιον συμφέρον μας που δεν απλώνεται παρά μόλις μερικά εκατοστά μπροστά από τα μάτια μας χωρίς να αφήνουμε το βλέμμα να δει τον ορίζοντα, θα μπορούσε να φέρει στις κοινωνίες αυτό που η Γαλλική Επανάσταση δεν είπε. Την ισορροπία. Και μαζί με αυτή τον Άνθρωπο στο επίκεντρο των εξελίξεων, το Άνθρωπο ως αξία φιλοσοφική πια και όχι ψυχρά οικονομική.

Κοινωνικοποιημένη απομόνωση.

 5547535499_245b3b6a30_z

Η καθημερινότητα του σύγχρονου ανθρώπου αν χαρακτηρίζεται από κάτι αυτό δεν είναι άλλο από τη διαρκή και αδιάλειπτη επικοινωνία. Επικοινωνία που τώρα πια γίνεται με πάρα πολλούς τρόπους και βεβαίως κυρίως με τη χρήση της τεχνολογίας. Αν ανατρέξουμε στο λεξικό, επικοινωνία είναι η διαδικασία με την οποία μεταδίδεται μια πληροφορία ή ένα μήνυμα, το οποίο όμως ενδέχεται να κρύβει μέσα του και κάτι βαθύτερο από αυτό που μεταφέρει, βαθύτερα νοήματα ή και συναισθήματα. Δι’ αυτής ο άνθρωπος μπορεί να μεταφέρει αυτό που σκέφτεται στο διπλανό του, στο φίλο του, στο συνεργάτη του. Όμως, η αλματώδης αύξηση της τεχνολογίας που εφηύρε νέους τρόπους και νέες μορφές επικοινωνίας, έχει καταφέρει να αυξήσει αντίστοιχα και τα ποιοτικά της χαρακτηριστικά ή μήπως όχι;

Τα λεγόμενα μέσα κοινωνικής δικτύωσης χρησιμοποιούνται με ολοένα και αυξανόμενη συχνότητα από το σημερινό άνθρωπο, είτε για αμιγώς προσωπική ενασχόληση είτε ακόμα και για επαγγελματική. Η δι’ αυτής της μεθόδου επικοινωνία, αν εξαιρέσουμε το κομμάτι εκείνο της επαγγελματικής χρήσης, επικεντρώνεται συνήθως είτε στη στείρα αναπαραγωγή κειμένων/σλόγκαν/φωτογραφιών ή βίντεο είτε στην ολιγόλογη περιγραφή των συναισθημάτων – καταστάσεων ή  ακόμα και της τοποθεσίας που ο καθένας βρίσκεται με σχεδόν αποκλειστική απαίτηση την απόκριση των ληπτών του μηνύματος με το πάτημα ενός κουμπιού με την ένδειξη «Μου αρέσει». Αναρωτιέται λοιπόν εύλογα κανείς, αν αυτό αποτελεί κάποια μορφή επικοινωνίας ή αν απλώς είναι μια παράθεση σκέψεων των ανθρώπων που αποφεύγουν τη δια ζώσης επαφή, περιχαρακωμένοι μέσα στην ασφάλεια της ιδιωτικότητας ή της μοναξιάς τους.

Η γρήγορη επαφή που γίνεται πια πολύ εύκολα με τη χρήση του διαδικτύου, είτε από κάποιον ηλεκτρονικό υπολογιστή είτε από τα επονομαζόμενα έξυπνα κινητά τηλέφωνα, δε θα ήταν υπερβολή να χαρακτηριστεί ως μια ψυχαναγκαστική συνήθεια που τείνει να αποξενώσει τελικά τους ανθρώπους από το να τους φέρει πιο κοντά. Οι περισσότεροι από μας έχουμε γίνει μάρτυρες ακόμα και σε χώρους συνάθροισης, όπως οι πλατείες, τα καφενεία, οι χώροι εστίασης κλπ. οι παρευρισκόμενοι αντί να συνομιλούν να έχουν ανά χείρας τα κινητά τηλέφωνα ενημερώνοντας την (διαδικτυακή τους) κατάσταση ή απαντώντας σε μηνύματα, διακόπτοντας διαρκώς τη συζήτηση και τη ροή του λόγου, ακόμα και τις σκέψεις τους τις σχετικές με την παρέα που βρίσκονται εκείνη τη στιγμή. Είναι πράγματι απορίας άξιο πως δίνεται μεγαλύτερη αξία στον εξ’ αποστάσεως ‘συνομιλητή’ και όχι σε εκείνον που βρίσκεται ακριβώς δίπλα!

Αυτή λοιπόν η ψυχαναγκαστική εν πολλοίς συνήθεια, ειδικά των νεότερων σε ηλικία ατόμων που οδηγεί, για τον αποστασιοποιημένο παρατηρητή, σε παράλογες ενέργειες, θα οδηγούσε εικάζουμε ακόμα και τα ίδια τα υποκείμενα να συμφωνήσουν στο παράλογο των κινήσεών τους αν υπήρχε η δυνατότητα να δουν εαυτούς αλλά από μια απόσταση τόσο χωρική όσο και χρονική.  Το να φωτογραφίζει, για παράδειγμα, κανείς τον καφέ του και να κοινοποιεί τη φωτογραφία αυτή δεν έχει επί της ουσίας κανένα νόημα, ουδόλως ενδιαφέρει τους ‘ψηφιακούς’ φίλους ο καφές, όπως και ο ίδιος δεν ενδιαφέρεται στην πραγματικότητα για αντίστοιχες φωτογραφίες των δικών του φίλων. Τι είναι λοιπόν αυτό που ‘αναγκάζει’ το σύγχρονο άνθρωπο να προβαίνει σε αυτές τις ενέργειες, παραγκωνίζοντας επί της ουσίας την πραγματική επικοινωνία και βάζοντας στη θέση της τη δικτυακή και ‘εικονική’ εκδοχή της;

Οι απαντήσεις που θα μπορούσαν να δοθούν είναι πολλές κι ανάλογες με τις πεποιθήσεις και τα πιστεύω του καθενός. Εκείνο το σημείο όμως που ίσως να είναι κοινά αποδεκτό πως πραγματικά συμβαίνει, είναι το γεγονός πως η αιτία πιθανόν να κρύβεται πίσω από την  ανάγκη για διαρκή προβολή κι επιβεβαίωση της ύπαρξης, όσο κι αν αυτό ακούγεται βαρύ. Το ‘Σκέφτομαι άρα υπάρχω’ ενδεχομένως να έχει μετεξελιχθεί στο ‘Επικοινωνώ άρα υπάρχω’ με ό,τι κι αν αυτό κρύβει στο βάθος της ψυχής του καθενός μας. Η επικοινωνία δηλαδή, από αρωγός της κοινωνικοποίησης τείνει να καταστεί ακριβώς το αντίθετο, να επιβεβαιώνει σε καθημερινή βάση την (πραγματική) απομόνωσή μας, μια απομόνωση που καλυμμένη έντεχνα πίσω από το πέπλο της εσωτερικής ικανοποίησης των πολλών ‘Μου αρέσει’ (‘Like’ κατά την καθομιλουμένη  προσφώνηση των ημερών) οδηγεί το σύγχρονο άνθρωπο όλο και βαθύτερα στην αποξένωση. Κι όλο αυτό χωρίς κανείς να μπορεί σήμερα να προσδιορίσει τις μελλοντικές συνέπειες για την ψυχοσύνθεση του καθενός από μας χωριστά αλλά και της πορείας της κοινωνίας ως σύνολο.

Η εικόνα του άρθρου είναι από το flickr (http://www.flickr.com/photos/smemon/5547535499/)

Απουσία διαλόγου.

δλγ

«Αυτός που ζει από τη μάχη με έναν εχθρό, έχει προσωπικό συμφέρον να

διατηρήσει τον εχθρό του ζωντανό.»

Νίτσε

Σε τούτη τη δημοκρατία που ζει χάρη σε παραδοχές, υποχωρήσεις και συμβιβασμούς, μια λέξη, που έχει χάσει πια την εννοιολογική της σημασία, βρίσκεται διαρκώς μπροστά στα χείλια όλων όσων λαμβάνουν αποφάσεις και τη χρησιμοποιούν αφειδώς θέλοντας να νομιμοποιήσουν από τη μια αλλά και να δώσουν αξία στα σχέδιά τους από την άλλη. Και η λέξη αυτή δεν είναι άλλη παρά ο διάλογος, μια τσαλακωμένη και σαπισμένη στις μέρες μας λέξη που παραπαίει ανάμεσα στην πρωταρχική της έννοια που βάζει πριν από όλα το Λόγο κι ύστερα όλα τα υπόλοιπα, και σ’ αυτή την αποστεωμένη σκιά της έτσι όπως έχει καταντήσει στις μέρες μας.

Ο Λόγος, τόσο ως λογική όσο και ως ομιλία, όταν παίρνει τη μορφή του πραγματικού και ειλικρινούς Διαλόγου μεταμορφώνεται στο πιο ισχυρό ίσως εργαλείο του Ανθρώπου με το οποίο είναι ικανός να λύσει και τα πιο δύσκολα προβλήματα. Ο διάλογος είναι ένας αγώνας, μια πάλη στην οποία αντιπαρατίθενται επιχειρήματα με έναν και μοναδικό σκοπό που δεν είναι άλλος παρά η εύρεση λύσης σε κάποιο πρόβλημα ή η λήψη της καλύτερης απόφασης ανάμεσα σε πολλές ή ακόμα και ο σχεδιασμός του μέλλοντος.

Στις μέρες μας όμως ο διάλογος επί της ουσίας έχει καταργηθεί. Υπάρχουν μονόλογοι, παράλληλοι στην καλύτερη των περιπτώσεων. Οι δημοκρατίες χαρακτηρίζονται από το διάλογο που αναπτύσσεται μέσα σ’ αυτές σε αντίθεση με τα υπόλοιπα καθεστώτα που ο διάλογος απαγορεύεται κι επιτρέπεται μόνο ο μονόλογος και οι χειροκροτητές αυτού! Δε θα ήταν υπερβολή να ισχυριστεί κανείς πως, σε ευρωπαϊκό τουλάχιστον επίπεδο, ο διάλογος έχει καταργηθεί εδώ και πολλά χρόνια. Τα οικονομικά αδιέξοδα στα οποία έχει περιέλθει ο νότος δε συζητούνται πια, οι αποφάσεις λαμβάνονται μονομερώς από τους ισχυρούς του βορρά που θεωρούν πως η λιτότητα και η εξαθλίωση είναι ο μονόδρομος που θα οδηγήσει στη σωτηρία, ξεχνώντας πως αναγκαία και απαραίτητη προϋπόθεση προκειμένου το οικονομικό σύστημα να ορθοποδήσει είναι η ανάπτυξη. Κι ανάπτυξη δεν μπορεί να υπάρξει όταν οι άνθρωποι χάνουν τις δουλειές τους, όταν χάνουν τα εισοδήματά τους, όταν φορολογούνται ανηλεώς. Ούτε όταν τους στερούν τα όνειρα και την προσδοκία για το μέλλον.

Η πολιτικές του παρελθόντος έχουν φέρει τη χώρα στα πρόθυρα δυσάρεστων, ενδεχομένως κι επικίνδυνων εξελίξεων. Κυοφορείται μια κατάσταση που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με ακρίβεια που θα οδηγήσει, όμως οι ωδίνες του τοκετού είναι ήδη εμφανείς. Η εξαθλίωση έχει πια απλωθεί σε ένα πολύ μεγάλο μέρος του πληθυσμού και με δεδομένο το γεγονός πως η πλειοψηφία των πολιτών που καλείται ολοένα να επωμιστεί και νέα βάρη κι αδυνατεί πια να ανταποκριθεί ακόμα και στις στοιχειώδεις ανάγκες της, μοιάζει να έχει φτάσει στα όρια της αντοχής της και η αντίδραση θα πρέπει να θεωρείται βέβαιη. Το εργαλείο των πολιτικών, ο διάλογος έχει παροπλιστεί, όχι μόνο μεταξύ αυτών και της κοινωνίας αλλά και της χώρας με τους δανειστές της και τα υπόλοιπα μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι κυβερνώντες μοιάζουν στα μάτια του λαού σαν άβουλα όντα που άγονται και φέρονται χωρίς να είναι ικανοί και για την παραμικρή διαπραγμάτευση. Τούτη η διαπίστωση ίσως να μην αντιπροσωπεύει την πραγματικότητα, όμως έτσι δείχνουν τα γεγονότα πως συμβαίνει. Το βέβαιο είναι πως διάλογος ανάμεσα στην κοινωνία και την κυβέρνηση για τα μεγάλα προβλήματα που ταλαιπωρούν τους ανθρώπους δεν υπάρχει ούτε καν προσχηματικά! Υπάρχουν μονόλογοι, υπάρχουν συνθηματολογίες, υπάρχουν φωνές και οχλαγωγίες, διάλογος όμως δεν υπάρχει. Αυτό το υπέρτατο εργαλείο της δημοκρατίας έχει παραπέσει στα αζήτητα και σκουριάζει εξαιτίας μερικών ά-λογων ανθρώπων μόνο και μόνο επειδή αρέσκονται (ή έχουν συμφέροντα) να διατηρούν την κατάσταση έτσι όπως είναι για τους δικούς τους λόγους.

Στην κατάσταση την οποία έχει περιέλθει η χώρα με όλες τις επιπτώσεις της κρίσης, αυτό που ξεχωρίζει αν κάποιος παρατηρήσει προσεκτικά τους πολίτες, είναι η έλλειψη κοινωνικής ελπίδας. Η κοινωνία πια ως σύνολο αλλά και τα μέλη της ξεχωριστά έχουν απωλέσει τη σημαντικότερη ενδεχομένως ικανότητα που τους διασφαλίζει την πορεία στο μέλλον, τη φαντασία! Αυτή την μοναδική δυνατότητα του ανθρώπου, που τον ξεχωρίζει από τα άλλα όντα και  που τον καθιστά ικανό να ατενίσει το μέλλον με σιγουριά, είτε προγραμματίζοντας είτε προβλέποντας τα γεγονότα και τις εξελίξεις. Η φαντασία όμως απαιτεί διάλογο ο οποίος σε συνδυασμό με την κοινωνική ελπίδα για το αύριο, έδρασε, μέχρι πρόσφατα τουλάχιστον, ως κύριο εργαλείο τόσο των πολιτών όσο και των πολιτικών το οποίο χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον για τη διασφάλιση της προόδου και της πορείας της ζωής ανά τους αιώνες. Ο διάλογος και η φαντασία που πια έχουν αντικατασταθεί με την αμφιβολία για το αύριο, με το φόβο, την ανασφάλεια, την πενία. Δεν κομίζουμε γλαύκας εις Αθήνας, αλλά μήπως στο σημείο που έχουμε φτάσει κι αφού όλοι μας ανεξαιρέτως να αναλάβουμε, ο καθένας κατά το μερίδιο που του αντιστοιχεί, την ευθύνη για την κατάσταση, να αναρωτηθούμε πως ένα μέρος της λύσης των προβλημάτων ίσως βρεθεί αν ψάξουμε ενδελεχώς και βρούμε την αιτία που πια έχουμε πάψει να συνδιαλεγόμαστε; Αλλά και ποιον ωφελεί τελικά η, σχεδόν, παντελής έλλειψη διαλόγου για τα σοβαρά ζητήματα που απασχολούν το σύνολο της κοινωνίας;
 
.
Η εικόνα του άρθρου είναι από το flickr
του χρήστη Joël, Evelyñ, François
(http://www.flickr.com/photos/jef_safi/2768455634/)

Ο σώζων εαυτόν σωθήτω!

penny

Η εικόνα είναι από το flickr
του χρήστη JD Hancock
(http://www.flickr.com/photos/jdhancock/8609444344/)

Με αφορμή τις εξελίξεις γύρω από το ζήτημα της Χρυσής Αυγής, εύλογα δημιουργούνται ορισμένες σκέψεις αλλά και απορίες στον απλό πολίτη. Και η πρώτη σκέψη δεν είναι άλλη παρά η αναζήτηση της αιτίας που οδήγησε και οδηγεί όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και σε Ευρωπαϊκό επίπεδο στην έξαρση του εθνικισμού, αλλά και του ατομικισμού, της απάθειας προς τους θεσμούς και τη γενικότερη πτώση και χαλάρωση, σε σημείο σήψης, των θεσμών της Δημοκρατίας..

Το διεθνές οικονομικό σύστημα έκανε λόγο τις προηγούμενες δεκαετίες για οικονομική ευημερία που θα προέκυπτε μέσα από τις λεγόμενες ελεύθερες αγορές, οι οποίες ανάμεσα στα άλλα θα «επέβαλαν», έστω και ως έμμεσο  αποτέλεσμα, τη δημοκρατία σε όσες χώρες επεκτείνανε τη σφαίρα της επιρροής τους. Η παγκόσμια οικονομία κινήθηκε και στηρίχθηκε για το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής της προς την Ανατολή και της κατανάλωσης στη Δύση. Όμως, το γεγονός αυτό από μόνο του πάσχει διότι αποδυναμώνοντας την παραγωγική διαδικασία στη Δύση, αυτή μοιραία θα έχανε την αξία ή ακόμα και την υπεραξία που δημιουργεί η εργασία με αποτέλεσμα την αύξηση της ανεργίας και τη φτωχοποίηση του πληθυσμού. Από την άλλη, στις χώρες – εργοστάσια παραγωγής των αγαθών προς κατανάλωση, οι εργαζόμενοι δεν κερδίζουν ούτε λαμβάνουν το μέρισμα που τους αντιστοιχεί πραγματικά από την εργασία τους με συνέπεια να μην είναι ικανοί να αγοράζουν ούτε οι ίδιοι αυτά που παράγουν. Η περίφημη αυτορρύθμιση των αγορών έχει αρχίζει να μοιάζει όλο και περισσότερο απειλητικά ως μια πλήρης απορρύθμιση του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος με αποτελέσματα που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με ασφάλεια.

Από την άλλη μεριά παρατηρείται το φαινόμενο της σταδιακής αποδυνάμωσης της πολιτικής, η οποία δείχνει εντελώς ανίσχυρη όχι μόνο να αντιδράσει ή να ορθώσει το ανάστημά της, αλλά να τηρήσει ακόμα και τα στοιχειώδη προσχήματα μπροστά στην οικονομική καθεστηκυία τάξη. Τα τελευταία χρόνια γινόμαστε μάρτυρες κυβερνήσεων χωρίς καμία ουσιαστική  νομιμοποίηση από τους λαούς, σε ορισμένες από τις οποίες μάλιστα ορίζονται απευθείας ως αρχηγοί οι ίδιοι οι εκπρόσωποι του οικονομικού και τραπεζικού συστήματος. Η παντελής έλλειψη ισχυρών πολιτικών προσωπικοτήτων, ικανών να διαχειριστούν την οικονομική κατάσταση, επιτείνει το πρόβλημα. Ονόματα και προσωπικότητες μεγάλου διαμετρήματος του παρελθόντος που, είτε συμφωνούσαμε μαζί τους είτε όχι, είχαν το σθένος και τη δυναμική για να χαράξουν πολιτικές έχουν αντικατασταθεί πια από υπαλλήλους σε καίριες θέσης λήψης αποφάσεων. Αλλά ακόμα και τα εργαλεία που είχαν στη διάθεσή τους οι πολιτικοί τώρα πια έχουν ξεφύγει από τον έλεγχό τους. Η νομισματική πολιτική αποφασίζεται από τραπεζίτες, όπως και το επίπεδο του χρέους ή του ελλείμματος. Το ίδιο και οι εμπορικές σχέσεις, οι εργασιακές σχέσεις ή ακόμα χειρότερα και η χάραξη της μεσο – μακροπρόθεσμης πολιτικής σε όλους τους τομείς της ζωής κάθε χώρας. Οι πολιτικοί σήμερα μοιάζουν περισσότερο με μαριονέτες των λεγόμενων ‘ελεύθερων αγορών’ και των hedge funds παρά ως κύριοι της μοίρας των χωρών που διοικούν.

Μέσα σε όλο αυτό το συνονθύλευμα άμετρης οικονομικής εξέλιξης και συγκέντρωσης του πλούτου σε ολοένα και λιγότερα σημεία, ο απλός άνθρωπος συναισθανόμενος και αντιλαμβανόμενος την αβεβαιότητα για το μέλλον και τη σχεδόν σίγουρη και προδιαγεγραμμένη οικονομική κατάρρευση σε παγκόσμιο επίπεδο, μιας και όπως προαναφέραμε, η οικονομική ισορροπία έχει διαταραχθεί σε πολύ μεγάλο βαθμό, έχει αρχίσει να αποκτά τη λογική του «ο σώζων εαυτόν σωθήτω», ξεχνώντας κι αφήνοντας στην άκρη ακόμα και τις πιο στοιχειώδεις κατακτήσεις του παρελθόντος αλλά και τις κοινωνικές συμβάσεις και συνθήκες που καθιστούν τις κοινωνίες λειτουργικές. Είναι λοιπόν φυσιολογικό επακόλουθο, εφόσον η λογική της ζούγκλας αρχίζει να κερδίζει έδαφος, να στρέφεται προς τα άκρα, όποια κι αν είναι αυτά. Όλα τούτα σε συνδυασμό με την έλλειψη παιδείας που έχει επιβληθεί για ευνόητους λόγους, τους οποίους δε θα αναφέρουμε εδώ χάριν εξοικονόμησης χώρου, καθιστούν τους πολίτες επιρρεπείς σε ακραίες επιλογές και συμπεριφορές. Ο εκφυλισμός της Δημοκρατίας είναι συμπέρασμα στο οποίο οδηγείται ο πολίτης σε καθημερινή βάση νιώθοντας ταυτόχρονα ανίκανος να αντιδράσει. «Δῶς μοι πᾶ στῶ καὶ τὰν γᾶν κινάσω» είχε πει ο Αρχιμήδης αλλά στο σημείο που οδεύουν κι έχουν φτάσει σήμερα τα πράγματα δεν υπάρχει πουθενά, κανένα μέρος στην κυριολεξία για να πατήσει σταθερά κάποιος και να νιώσει πως μπορεί να κάνει κάτι, καθόσον το παγκόσμιο σύστημα έχει ανάγει ακόμα και τις ανθρώπινες αξίες σε οικονομικό μέγεθος. Τούτο αν το συνδυάσει με την έλλειψη πολιτικών (αντρών) και (ανθρωποκεντρικής και κοινωνικής) πολιτικής τον φέρνει σε δύσκολη θέση με συνεπακόλουθο τραγικό αποτέλεσμα να ακολουθεί τις –ακραίες- εκείνες φωνές που του τάζουν κάθαρση και λύσεις, είτε δια της βίας, είτε με κάποιον άλλο μαγικό τρόπο.

Η λύση στο πρόβλημα αυτό δεν είναι απλή, είναι όμως εφικτή και ξεκινάει πρωτίστως μέσα από τον καθένα μας. Οφείλουμε να θυμόμαστε πάντα πως είμαστε μέλη μιας κοινωνίας και ως τέτοια πρέπει να είμαστε ενεργοί και δραστήριοι. Η Δημοκρατία δε θέλει ακρότητες ούτε όμως συντηρείται από τον καναπέ…

Πώς να πάμε μπροστά;…

sample

Δεν είναι κάποιος αόρατος αυτός που φταίει για την κατάντια της χώρας μας. Το αντίθετο μάλιστα! Είναι κάποιος που μπορούμε να τον δούμε, να του μιλήσουμε, να τον πιάσουμε ή και να πιαστούμε και στα χέρια (όταν έρθουμε στο αμήν…)

Χρειάστηκε να κάνω μια συναλλαγή με μια από εκείνες τις υπηρεσίες που κάποτε οι αιρετοί εκπρόσωποί μας έστηναν από εδώ κι από εκεί για να βολέψουν τους ημέτερους και να ξεπληρώσουν τις προεκλογικές τους επιταγές. Ανάμεσα λοιπόν στα άλλα έγγραφα που επισύναψα στην αίτησή μου ήταν και το εκκαθαριστικό της εφορίας το οποίο εκτύπωσα από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και το οποίο σύμφωνα με την αριθ. 2837/0030/11-11-2003 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών είναι έγκυρο διοικητικό έγγραφο για κάθε χρήση από τους πολίτες και μάλιστα, σύμφωνα με την απόφαση αυτή, «Η ηλεκτρονικά χορηγούμενη Δήλωση Φορολογίας και το Εκκαθαριστικό Σημείωμα είναι ακριβή αντίγραφα…». Ο υπάλληλος λοιπόν που του έδωσα το εκτυπωμένο από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων εκκαθαριστικό σημείωμα μου λέει:

«Αυτό δεν είναι επικυρωμένο»

Του εξηγώ πως είναι ακριβές αντίγραφο, πως είναι έγκυρο και ισχυρό αλλά αυτός επιμένει.

«Θέλω τη στρογγυλή σφραγίδα του Ελληνικού Κράτους» μου λέει (αυτό το «Ελληνικού Κράτους» το τόνισε με πολύ έμφαση…)

«Να τη!» του απαντώ και του τη δείχνω στο κάτω μέρος του εγγράφου.

 sign

«Αυτή δεν είναι σφραγίδα» συνεχίζει.

«Είναι σφραγίδα» του λέω «και μάλιστα έχει και την υπογραφή του Γενικού Διευθυντή του ΚΕΠΥΟ»

«Όχι» μου λέει κάθετα και οριζόντια. «Θα πας με το εκκαθαριστικό σε ένα ΚΕΠ και θα σου το κάνουν αντίγραφο» μου λέει, μη γνωρίζοντας βεβαίως πως άλλο πράγμα είναι το αντίγραφο κι άλλο το φωτοαντίγραφο…

p1

p2

Του δείχνω το ΦΕΚ με την υπουργική απόφαση (έτυχε να το έχω μαζί μου για άλλο λόγο) για να τον πείσω πως το έγγραφό μου είναι ισχυρό αλλά αυτός επιμένει:

«Δεν ξέρω τι λέει αυτό, εγώ θέλω στρογγυλή σφραγίδα με μπλε μελάνι»…

«Καλώς» του απαντώ, «πάρε την αίτησή μου, πρωτοκόλλησέ την και θα σου φέρω αργότερα και το αντίγραφο που ζητάς»…

«Αποκλείεται» μου απαντάει. «Κι αν χαθούν τα χαρτιά;»

«Γιατί να χαθούν;» τον ρωτάω.

«Γιατί η αίτηση δεν είναι πλήρης» μου λέει.

Του απαντώ πως οφείλει να την παραλάβει, ας είναι ελλιπής, και να μου δώσει αριθμό πρωτοκόλλου. Εκείνος βέβαια αρνήθηκε…

Το αποτέλεσμα όλης αυτής της ξεροκεφαλιάς ενός ανθρώπου ήταν να γυρίσω στο σπίτι, να πάρω το εκκαθαριστικό, να το φωτοτυπήσω και να τρέξω με την ψυχή στο στόμα στο ΚΕΠ για να επικυρώσουν το φωτοαντίγραφό μου.

Μετά την παρέλαβε την αίτηση…

Κι ύστερα θέλουμε να αποφύγουμε την αξιολόγηση όλοι μας, δημόσιοι και ιδιωτικοί υπάλληλοι κι επιχειρηματίες. Αφού ελάχιστοι από εμάς είμαστε “επαγγελματίες” σ’ αυτό που κάνουμε, όποια κι αν είναι η δουλειά μας. Με πασαλείμματα κι αρπακόλλες προκοπή δε γίνεται. Κι αν, λοιπόν, αυτόν τον άνθρωπο που αγνοεί τους νόμους και τους κανόνες με τους οποίους λειτουργεί ετούτο το κράτος και «νομοθετεί» μόνος του, αν τον έβλεπα σε κάποια πορεία διαμαρτυρίας για τις επερχόμενες αλλαγές στο δημόσιο και τα νομικά αυτού πρόσωπα, θα του έλεγα:

«Δεν πας στο σπιτάκι σου καλύτερα; Εκεί τουλάχιστον δε θα ταλαιπωρείς τους πολίτες παρά μόνο τον εαυτό σου… και τη χείρα σου ενδεχομένως…»

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 370 other followers

%d bloggers like this: