Ισορροπία

OLYMPUS DIGITAL CAMERAΠηγή εικόνας

Όταν ο Δαρβίνος διατύπωνε τη θεωρία του για την εξέλιξη των ειδών, είχε κατά νου τη Φύση και τους κανόνες που αυτή έχει επιβάλλει σε όλο τον αισθητό κόσμο. Νόμοι που είναι απαράβατοι είτε τους ασπάζεται και τους παραδέχεται κανείς είτε όχι. Ο άνθρωπος, σε πείσμα της φύσης, θέλησε κατά καιρούς να θεσπίσει δικούς του κανόνες στο παιχνίδι, μόνο που κάθε φορά ο ορίζοντας των πραγμάτων που λάμβανε υπόψη του ήταν περιορισμένος γι’ αυτό και το αποτέλεσμα των σχεδιασμών του συνήθως δεν είχε το αποτέλεσμα που περίμενε.

Ελευθερία, Ισότητα και Αδελφοσύνη ήταν το σύνθημα της Γαλλικής Επανάστασης. Στον καιρό του έμοιαζε να συμπεριλαμβάνει μέσα σ’ αυτές τις τρεις μονάχα λέξεις όλη την ουσία του επιδιωκόμενου σκοπού της τότε κοινωνίας κι ίσως όχι άδικα. Όμως, η Αδερφοσύνη χάθηκε στην πορεία, ξεχάστηκε κι από τον καπιταλισμό κι από το σοσιαλισμό αλλά κι από τον κομμουνισμό, τα μεγαλύτερα και κυρίαρχα συστήματα διακυβέρνησης του πλανήτη. Η Ελευθερία έγινε το σύνθημα της δεξιάς και η Ισότητα της αριστεράς στα χρόνια που ακολούθησαν. Και κάπου στη μέση οι άλλες αυτονόητες αξίες της ζωής στριμώχτηκαν χωρίς να μπορούν να ανασάνουν. Σε πολλές περιπτώσεις η Ελευθερία έγινε ασυδοσία και η Ισότητα ισοπέδωση!

Τα σύγχρονα πολιτεύματα, του δυτικού κυρίως κόσμου, έχουν καταφέρει να στηρίξουν την ύπαρξή τους πάνω στα ιδανικά της Ελευθερίας όπως την οραματίζεται το οικονομικό κατεστημένο ή στην Ισότητα όπως την οραματίζεται… το οικονομικό κατεστημένο! Δικαιοσύνη, αξιοπρέπεια, δικαίωμα στην αυτοδιάθεση, στη σωστή παιδεία (που ουδόλως δεν έχει να κάνει με την εκπαίδευση), στις ίσες ευκαιρίες κι όλες οι άλλες ανθρώπινες αξίες έχουν δυστυχώς ρόλο κομπάρσου.

Είτε το θέλουμε είτε όχι, πάντα κάποιος θα είναι ο ισχυρός και κάποιος όχι. Ο Δαρβίνος το είχε διατυπώσει με μεγάλη ακρίβεια αυτό έχοντας κατά νου την εξέλιξη των ειδών, χωρίς ίσως να συνειδητοποιήσει πως ο κανόνας αυτός ισχύει σε κάθε πλευρά της ύπαρξης και της ζωής. Το να κυνηγάνε λοιπόν τα πολιτικά συστήματα την Ισότητα και να την καταντούν ισοπέδωση είναι εις βάρος μόνο των πολιτών του κόσμου. Αλλά και η απόλυτη Ελευθερία που ευαγγελίζονται ορισμένοι στο όνομα της ανάπτυξης, της ανταγωνιστικότητας και της προόδου καταντάει ασήκωτο βάρος για ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού που πια δεν μπορεί να ανταπεξέλθει ούτε καν στις στοιχειώδεις ανθρώπινες ανάγκες. Τα πολιτικά συστήματα ανταγωνίζονται για να εξυπηρετήσουν στην πραγματικότητα όχι το κοινό καλό αλλά τα δικά τους συμφέροντα, έχοντας βέβαια πάντα στη ρητορική τους τα υψηλότερα ιδανικά αλλά και το κοινωνικό σύνολο, αλλά η πρακτική δείχνει πως τελικά οι πολίτες καλούνται να πληρώσουν… τη νύφη!

Το ΄Μέτρον Άριστον’ είναι μια ρήση που αν και αρνούμαστε συνήθως να την εφαρμόσουμε κι εμείς οι ίδιοι ακόμα οι απλοί πολίτες, κοιτώντας το ίδιον συμφέρον μας που δεν απλώνεται παρά μόλις μερικά εκατοστά μπροστά από τα μάτια μας χωρίς να αφήνουμε το βλέμμα να δει τον ορίζοντα, θα μπορούσε να φέρει στις κοινωνίες αυτό που η Γαλλική Επανάσταση δεν είπε. Την ισορροπία. Και μαζί με αυτή τον Άνθρωπο στο επίκεντρο των εξελίξεων, το Άνθρωπο ως αξία φιλοσοφική πια και όχι ψυχρά οικονομική.

Advertisements
  1. Εξαιρετικό και πολύ αληθινό άρθρο Κώστα! Εκείνο το «Μέτρον Άριστον» ελέχθη όταν δεν είχαν διαμορφωθεί τα διάφορα συστήματα διακυβέρνησης και οι διάφορες πολιτικές θεωρίες για την ισότητα, αδελφοσύνη και ελευθερία που ποτέ δεν εφαρμόστηκαν από κανέναν.
    Λες πολύ σωστά άρθρο σου:

    «Τα πολιτικά συστήματα ανταγωνίζονται για να εξυπηρετήσουν στην πραγματικότητα όχι το κοινό καλό αλλά τα δικά τους συμφέροντα, έχοντας βέβαια πάντα στη ρητορική τους τα υψηλότερα ιδανικά αλλά και το κοινωνικό σύνολο, αλλά η πρακτική δείχνει πως τελικά οι πολίτες καλούνται να πληρώσουν… τη νύφη! »

    Και το κακό είναι ότι πληρώνουν μεν στο τέλος οι πολίτες την νύφη, αλλά ούτε την άκρη του νυφικού της δεν πρόκειται ποτέ να αγγίξουν.

    Εύγε Κώστα για την ματιά σου!!!

  2. Δυστυχώς Χριστόφορε, τα πολιτικά συστήματα έχουν πίσω τους ανθρώπους κι αυτοί κουβαλούν μαζί τις αδυναμίες τους. Νομίζω πως δύσκολα θα βρεθεί μια αξιόπιστη δικλίδα ασφαλείας που να εξασφαλίζει πως οι αδυναμίες αυτές μένουν έξω από την άσκηση εξουσίας. Για το λόγο αυτό καλό θα ήταν οι κυβερνώντες να εναλλάσσονται και να μην έχουν τη δυνατότητα να ‘παίρνουν σύνταξη’ από την πολιτική!

    • Βάσω Αποστολοπούλου-Αναστασίου
    • 8 Φεβρουαρίου 2014

    «Η Ελευθερία έγινε το σύνθημα της δεξιάς και η Ισότητα της αριστεράς στα χρόνια που ακολούθησαν. Και κάπου στη μέση οι άλλες αυτονόητες αξίες της ζωής στριμώχτηκαν χωρίς να μπορούν να ανασάνουν. Σε πολλές περιπτώσεις η Ελευθερία έγινε ασυδοσία και η Ισότητα ισοπέδωση!»

    Και κάπου στη μέση, μαζί με τις αυτονόητες αξίες της ζωής (όπως πολύ σωστά λες) στριμωχτήκαμε κι εμείς,οι απλοί καθημερινοί πολίτες – «εναγκαλισμένοι» με «αφειδώλευτη αγάπη» (!) από το Σύστημα… μέχρις συνθλίψεως και ασφυξίας!

    Φίλε μου Κώστα συγχαρητήρια για το εμπεριστατωμένο όσο και γλαφυρό σου κείμενο!

    • Δυστυχώς έτσι είναι Βάσω μου, έχουμε στριμωχτεί χωρίς κανένα περιθώριο αντίδρασης, αλλά νομίζω επειδή μόνοι μας έχουμε επιλέξει να μην αντιδρούμε, βολεμένοι ο καθένας μας στο μικροπεριβάλλον που έχει κλειστεί!

      Ελπίζω να μου συγχωρέσεις την καθυστερημένη απάντηση… 🙂

      Να είσαι καλά και να έχεις ένα όμορφο Σαββατοκύριακο.

  3. ΚΑΙ μέχρι να νιώσουμε ΚΑΙ στο πιο βαθύ μας κοκαλάκι, πως η όποια επανάσταση-αλλαγή αρχίζει από μέσα μας, από μέσα απ΄το καθένα μας, θ’ αγόμαστε ΚΑΙ θα φερόμαστε από διάφορες ιδεολογίες- θεωρίες-συστήματα ΚΑΙ θα «ξεχνάμε» πως πίσω από κάθε πολιτική κίνηση-ιδεολογία υπάρχουν συγκεκριμένα άτομα που ενδιαφέρονται μόνο για το προσωπικό τους συμφέρον, θα ξεχνάμε πως την ανθρωπότητα την διοικούν οι μεγάλες τράπεζες, δλδ το χρήμα, θα ξεχνάμε πως ο πλανήτης Γη, ανήκει σε όλους μας ΚΑΙ φυσικά θ’ αγνοούμε την ευθύνη που φέρει ο καθένας… ΚΑΙ έχοντας χάσει το μέτρο τον τελευταίο αιώνα, θα μας είναι πιο εύκολο να ελπίζουμε, να ονειρευόμαστε, να φωνάζουμε, να γκρινιάζουμε, να φλυαρούμε για να εκτονωθούμε!
    ΚΑΙ για μια άλλη φορά Κώστα μου, τα «είπες» έτσι όπως είναι… και όποιος άκουσε- άκουσε!

    ΑΦιλιά πάντα καρδιάς, από μια πολύ θυμωμένη μαμ-μάγισσα!!! 🙂

    • Ακριβώς έτσι καλή μου μαμ-μάγισσα. Η επανάσταση και η όποια αλλαγή, ξεκινάει πρώτα από μέσα μας. Και μετά ακολουθούν τα υπόλοιπα… Και δυστυχώς, ο άνθρωπος έχει ξεφύγει από τον αληθινό του προορισμό, έχει ανάγει τα πάντα σε οικονομική αξία κι έχει παραγκωνίσει την ανθρωπιά και την αξιοπρέπεια στο όνομα του κέρδους…

      Συγχώρεσέ με για την καθυστέρηση στην απάντηση, μια ίωση που με ταλαιπώρησε με πήγε σε όλα πίσω… 🙂

      Να έχεις ένα όμορφο Σαββατοκύριακο. Σου στέλνω πολλά ΑΦιλιά 🙂

  1. No trackbacks yet.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: